Joannes Juda Groenprijs 2018

De Joannes Juda Groen Senior prijs 2018 is gewonnen door prof. dr Nick Ramsey. Professor Nick Ramsey is hoogleraar Cognitieve Neurowetenschappen aan de afdeling Neurologie en Neurochirurgie van het Hersencentrum van het Universitair Medisch Centrum Utrecht. Zijn baanbrekende onderzoek richt zich op de vraag of het mogelijk is om computers aan te sturen door hersenactiviteit, die door middel van geïmplanteerde elektrodes kan worden gemeten (hersen-computer interfaces). Zijn interdisciplinaire onderzoek combineert fundamenteel hersenonderzoek met onder andere ‘machine learning’, technische wetenschappen en geneeskunde. De implicaties van dit onderzoek naar deze brein-computer interfaces zijn groot. Het zorgt er onder andere voor dat verlamde patiënten (inmiddels twee in Nederland) apparaten kunnen besturen door middel van breinactiviteit en dat virtuele activiteit kan worden omgezet in daadwerkelijke bewegingen.

De Joannes Juda Groen Junior prijs 2018 is gewonnen door dr. Nanda Lambregts-Rommelse. Dr Nanda Rommelse is als universitair hoofddocent werkzaam bij de afdeling Psychiatrie (Radboud UMC, Nijmegen) en GZ-psycholoog i.o.t. specialist bij Karakter kinder en jeugdpsychiatrie. In haar onderzoek bestudeert ze de neuropsychologische oorzaken van gedragsafwijkingen, onder meer van ADHD, en mogelijke interventies. Hoe ontstaat ADHD, waarom groeien sommige kinderen over ADHD heen (en anderen niet), hoe hangt ADHD met andere aandoeningen samen? In haar interdisciplinaire gedragsonderzoek combineert zij fundamenteel en toegepast onderzoek.  Haar onderzoek is er op gericht om genetische en omgeving gerelateerde oorzaken van ADHD beter te begrijpen, en nieuwe meetinstrumenten en interventies te ontwikkelen en toepassen. Dit gebeurt onder meer door grootschalig epidemiologisch onderzoek.

De winnaars werden door een wetenschappelijke vakjury gekozen uit een lijst van genomineerden. De prijzen werden door prof. dr. Liesbeth Sterk (Voorzitter SIGO) uitgereikt op 20 september 2018 tijdens een publiekssymposium, in samenwerking met de Nederlandse Koninklijke Akademie van Wetenschappen (KNAW), met de titel: ‘Gezondheid is meer dan geneeskunde’.

Sprekers op dit symposium waren Prof.dr. Sarah Durston (Universiteit Utrecht), Prof.dr. Pieter Roelfsema (Nederlands Instituut voor Hersenonderzoek), Prof.dr. Dorret Boomsma (Vrije Universiteit), Prof.dr. Jose del Millan (EPFL, Lausanne, Zwitserland), en beide prijswinnaars.

Prof.dr. Sarah Durston liet in experimentele data zien dat ADHD een heterogene aandoening is en dat de voorspelde samenhang tussen genen, hersenen en gedrag veel minder sterk is dan verwacht. Prof.dr. Pieter Roelfsema besprak hersenmechanismen die ten grondslag liggen aan visuele processen en de mogelijkheid om op basis van deze kennis technische mogelijkheden te vinden om blinde mensen door middel van hersenstimulatie en hersensignalen weer te laten zien. In haar lezing liet Prof.dr. Dorret Boomsma zien dat genetische determinanten van aandoeningen en intelligentie multifactorieel zijn. Prof.dr. Jose del Millan liet mogelijkheden zien om hersensignalen te gebruiken om robots en prostheses aan te sturen.

Prof.dr. Nick Ramsey besprak baanbrekend onderzoek om patiënten met ernstige verlammingsverschijnselen weer te laten communiceren door gebruik te maken van hersensignalen. Dr. Nanda Lambregts-Rommelse liet zien dat ADHD een heterogene aandoening is waarbij ook sprake kan zijn van symptomen van autisme, waardoor diagnostiek lastig is, en besprak aanwijzingen dat voeding mogelijk een rol bij behandeling kan spelen. Beide prijswinnaars lieten het belang zien van fundamenteel onderzoek voor verbetering van gezondheid.

Download het programma: : ‘Gezondheid is meer dan geneeskunde’.

 

Senior prijs 2018:

Prof. dr Nick Ramsey

NickRamsey

Junior prijs 2018:

Dr Nanda Lambregts-Rommelsefoto-NandaLambregts-Rommelse

Joannes Juda Groenprijs 2016

DSCN4987

De Joannes Juda Groenprijs voor interdisciplinair gedragswetenschappelijk onderzoek 2016 is gewonnen door professor dr.  Johan Denollet (Tilburg University). Zijn onderzoek richt zich op het verband tussen type D persoonlijkheid, het niet uiten van sterke emoties, en de prognose van hartpatiënten. Dit thema sluit goed aan bij de  oorspronkelijke gedachten van Joannes Juda Groen. De hoge kwaliteit en het grensoverschrijdende karakter van het onderzoek van Denollet blijkt uit publicaties in zowel  toptijdschriften in de psychologie als de beste cardiologische tijdschriften. De implicaties voor het welzijn van de patiënt blijkt uit klinische richtlijnen, waarin type D persoonlijkheid als risicofactor bij hartrevalidatie is opgenomen. De winnaar werd door een wetenschappelijke vakjury gekozen uit  een lijst van 13 genomineerden. De prijs werd uitgereikt op 27 mei 2016 tijdens een publiekssymposium met de titel: De mens als sociaal dier: Persoonlijkheid, emoties en gezondheid.

Wat is de invloed van stress en het niet-delen van gevoelens met anderen op de gezondheid? Artikel over het onderzoek van Johan Denollet naar de relatie tussen geest en lichaam in het Dagblad van het Noorden van 18 juni 2016.

Joannes Juda Groenprijs 2014

Mark van Vugt 2

De Joannes Juda Groenprijs voor interdisciplinair gedragswetenschappelijk onderzoek 2014 is gewonnen door professor dr. Mark van Vugt (VU). Professor van Vugt heeft de prijs gewonnen voor zijn originele en baanbrekende interdisciplinaire gedragsonderzoek naar leiderschap, conflictbeheersing en sociale coöperatie en de daarmee samenhangende groepsprocessen. Als een van de weinige wetenschappers wereldwijd benadert hij deze thema’s vanuit een unieke interdisciplinaire invalshoek.  De winnaar werd door een wetenschappelijke vakjury gekozen uit  een lijst van 18 genomineerden. De prijs is uitgereikt op 22 mei 2014 tijdens een publiekssymposium met de titel: Darwin in een maatschappelijke context. Het symposium bestond uit wetenschappelijke voordrachten door Mark van VugtJaap Koolhaas en Bram Buunk en een optreden van de schrijver Ronald Giphart. Alle voordrachten gingen over het belang van een evolutionaire benadering van menselijk gedrag.

In 2016 publiceerden Ronald Giphart en Mark van Vugt samen het boek Mismatch: Hoe we dagelijks worden misleid door ons oeroude brein.